بسمه تعالی

بسمه تعالی

كارآفريني خلاق ويژگي اساسي مديران روابط عمومي امروز

 

 دکتر سيد رسول آقاداوود

 مقدمه :

  کارگزار روابط عمومي (ُيکشنبه، 3بهمن 1384)- سالها از روزي كه لوئي لدبترلي اولين دفتر روابط عمومي را بنيان گذاري و اعلاميه اصول خود را منتشر كرد مي گذرد ولي همان اذعان مي دارند كه كار وفعاليت صورت گرفته توسط Lee  سرآغاز تحولات عظيمي در روابط عمومي سازمانها وموسسات دولتي و غير دولتي پس از او شده است و شايد بتوان لي را به عنوان يك كارافرين اساسي در روابط عمومي مورد شناسايي قرار داد . از اولين روز كار لي تاكنون هزاران نفر در رشته اي بنامروابط عمومي به تحصيل پرداخته اند ودهها هزار نفر يا شايد بهتر بگوييم ميليونها نفر درجهان در زمينه اي كار وفعاليت مي كنند كه اولين كارافرين روابط عمومي بنيان اساسي آن را طرح ريزي و به مرحله اجرا درآورده است . كارآفريني كه در اعلاميه اصول خود مي گويد اينجا يك بنگاه مطبوعانت سري نيست ، اخبار و اطلاعاتي را كه لي ارائه مي دهيم درست و قابل اعتماد است اينجاه يك آژانس تبليغات تجري نيست به خبرنگاراني كه جوياي مطالب خبري مهم هستند با كمال ميل و اشتياق كمك خواهيم كرد . به هر كس هر نوع اطلاعاتي كه مفيد و سازنده باشد در جهت به دست آوردن اطلاعات كمك خواهيم نمود . يا كار آفرينان ديگري دراين عرصه همانند ادوارد ال برنيز كه رشته روابط عمومي را به عنوان يك رشته علمي در دانشگاهها و وارد نمود يا ژرژگالوپ كه اولين پژوهش رسمي افكار عمومي را به مرحله اجرا در آورد و در حال حاضر معروفترين موسسه سنجش افكار عمومي دنيا يعني گالوپ را بنيان گذاري نمود ، ركس ها رلو ، مارتسون، اسكات ام كاتليپ ، سرباسيل كدارك ، دكتر نطقي ، دكتر اميني ، و …. همگي از كارآفرينان روابط عمومي بوده اند كه توانسته اند منشاء تاثيرات فراواني در اين رشته علمي گردند و اين رشته را به اوج و جايگاه امروزي آن ارتقاء دهند به گونه اي كه مي توان اشعار داشت « يك سازمان بدون روابط عمومي يعني هيچ ، شاهد هستيم روزانه مبالغ هنگفتي صرف هزينه هاي واحدهاي روابط عمومي سازمانها مي گردد كه در ظاهر ممكن است به بعضي از افراد اينگونه تداعي نمايند كه خرج كردن بودجه درروابط عمومي يعني هدر رفتن پول ولي امروزه اين نگرش با فعاليت كارآفرينان روابط عمومي جاي خود را به اين نظريه داده است كه « تخصيص بودجه جهت روابط عمومي يعني سرمايه گذاري استراتژيك جهت آينده اي موفق در دنيا در تمامي ابعاد » اما جاي اين سوال باقي است كه كارآفريني چيست ؟ اصول و قواعد آن كدام است ؟ خصوصيات مديران كارافرين چيست ؟ مشكلات و تنگناهاي كارافريني كدامند؟ و غيره كه مقاله حاضر درپي آن است ا اين پارادايم جديد روابط عمومي را تشريح و بررسي نمايد .

 كارآفريني چيست ؟

واژه كارآفريني از كلمه فرانسوي   Entreprendre به معناي متعهد شدن نشأت گرفته است . كارآفرين كسي است كه متعهد مي شد مخاطره هاي يك فعاليت( عموماً اقتصادي ) را سازماندهي ادار و تقبل نمايد . يا مي توان خاطرنشان ساخت كارآفريني فرايندي است كه منجر به ايجاد رضايتمندي و يا تقاضاي جديد مي گردد و همچنين مي توان متذكر شد كارآفريني عبارت است از فرآيند ايجاد ارزشي از راه تشكيل مجموعه منحصر به فردي از منابع به منظور بهره گيري از فرصتها .

زماني كه كارآفريني به عنوان يك شغل توسط بسياري از اعضاي يك جامعه پذيرفته شود آن جامعه ( يا آن علم ) بسيار بسيار سريع رشد و توسعه مي يابد . هم اكنون به دور و برخود نگاه كنيد . تعداد كتابهاي مرتبط با روابط عمومي ، تعداد نشريات ومجلات تخصصي ، سايتهاي اينترنتي جوائز طلائي اختصاصي پيدا كرده به فعاليت هاي روابط عمومي ، تعداد سمينارهاي برگزار  شده تعداد دوره هاي دانشگاهي ، مبالغ بودجه تخصيصي و غيره همگي مويد اين مطلب است كه روابط عمومي ها نيز مي بايد به عنوان يك زمينه كارآفريني مورد ملاحظه و مداقعه قرار گيرند تا تحولات اساسي و شگرفي دراين زمينه علمي و ارتباطي پديد آيد .

واژه كارآفريني ديرزماني پيش از آنكه مفهوم كلي كارآفريني به زبان امروز پديد آيد در زمان فرانسه ابداع شد . در اوايل سده شانزدهم كساني را كه در امر هدايت ماموريت هاي نظامي بودند كارآفرين مي خوانند از آن پس درباره ديگر انواع مخاطرات نيز همين واژه با محدوديتهاي مورد استفاده قرار مي گرفت از حدود سال 1700 ميلادي به بعد فرانسويان درباره پيمانكاران دولت كه دست اندركا ساخت جاده ، پل ، بندر و استحكامات بودند به كرات لفظ كارآفرين را بكار برده اند.

شولتي معتقد است كارآفرين توانايي مقابله با عدم تعادل است نه توانايي مقابله با عدم قطعيت از نظر شومپتير كارآفريني داراي نقش مديريتي يا تصميم گيري است و معتقد است مخاطره عاملي است كه هم مديران و هم كارآفرينان  آن را تجربه مي نمايند بنابراين مشخصه كارآفرينان را نوآوري مي دانست و كاريك كارآفرين را تغريب خلاق بنيادهاي اوليه اي كه تا حدي باعث جمودي يك حيطه و عمل شده اند به نحوي تخريب و دگرگون مي گردند تا زمينه هايي مهيا گردد تا از فرصتهاي موجود و پيش روي بتوان حداكثر استفاده را بهره برداري را بعمل آورد .

هبرت ولپك دوازده خصوصيت كارآفرين را مورد شناسايي قرار داده اند

- مخاطره را با عدم قطعيت ارتباط مي دهند

- مبتكر و سازنده هستند

- تصميم  گيرنده هستند

- رهبر و هدايت كننده ديگران هستند

- مدير و اداره كننده ورئيس هستند

- سازمان دهنده يا هماهنگ كننده منابع اقتصادي مي باشند

- مالك شركت تجاري يا يك مجموعه تجاري و ارتباطي هستند

- بكاربرنده عوامل توليدي هستند

- پيمانكار هستند و مي توانند از پتانسل خود براي پيشبرد برنامه هاي ديگران و بهره گيري از فرصتهاي مهيا شده براي ديگران نيز استفاده مي كنند.

- حاكم هستند و مي توانند به منابع و امكانات قدرت دسترسي پيدا نمايند

- فردي است كه منابع را جهت مقاصد مختلف بكار مي گيرند .

 كارآفرين دقيقاً چه كاري انجام مي دهد ؟ به طور كي هشت وظيفه براي كارآفرين وجود دارد

- از موقعيتهاي محيط آگاه مي شود

- براي استفاده از اين موقعيتها خود را در خطر مي اندازد

- براي كار سرمايه گذاري مي كند

- نوآوري ها را معرفي مي كند

- كار و توليد را نظم مي بخشد

- تصميم مي گيرد

- براي آينده برنامه ريزي مي كند

- محصولات خودرا باسود مي فروشد

مدير روابط عمومي كارآفرين چه كسي است :

يك مدير روابط عمومي كارآفرين نيز كسي است كه موقعيت را خوي مي شناسد از محيط و عوامل محيطي كه مي تواند مخاطراتي را براي او ايجاد نمايد واهمه و هراس ندارد به شانس چندان معتقد نمي باشد وسعي مي كند همان شانس را نيز محاسبه و ارزيابي نمايد او با جرات داشتن ، سختگوشي و مديريتي موثر كاررا اداره مي كند همچنين قادراست از شرايط محيطي خود در جهت ايجاد سرمايه مادي و معنوي و كسب پشتيباني لازم بهره گيرد و سعي مي كند برمسله كمبود سرمايه كه مي تواند مانع عمده پيشرفت او در كارش بشود غلبه پيدا نمايد . او همچنين به نوآوري هاي تازگي ، تنوع ، ابتكار و حتي بدعت در روشهاي كار قبلي روابط عمومي اعتقاد راسخ دارد به عبارتي هميشه دنبال فعاليتهايي جهت روابط عمومي مي باشد كه تاكنون كسي به آنها توجه والتفات نداشته است موضوعاتي را سرلوحه كار وفعاليت خود قرار مي دهد كه حتي به نظر بعضي از افراد نمي تواند جزء وظايف عمومي واحدهاي رواط عمومي نيز تلقي گردد . او همواره موجب انقلاب در فعاليتهاي روابط عمومي مي شود و عرصه هاي جديد و نو را پيدا و به ديگران براي ورود به آن عرصه ها جرأت و شهامت مي دهد او مديري خلاق است و سعي در تغيير متغيرها و عوامل ومولفه هاي محيطي خود مي كند اينچنين مديري براي كاميابي در فعاليتهاي روابط عمومي مي بايد كارهايش داراي نظم و انضباط باشد او مسئوليت گردآوري تممي منابع مورد نياز براي شروع كار را برعهده مي گيرد و سعي مي كند از اين مابع جهت سات مخازن انديشه هاي خلاق در و بهره گيري از اين خلاقيت منظم در فعاليتهاي كارآفريني خود اقدام نمايد او كسي است كه فكر مي كند چگونه چطور ، كجا ، چه موقع و چه مقدار بايد از منابع و امكانات در جهت كارآفريني بهره گيري نمايد اين چنين مديري موسس  مي باشد و فعاليتهاي مورد نياز توسط او شناسائي واشخاص مناسب درزمان مناسب اين كارها را به دستور او انجام مي دهند . او سعي مي كند مناسب ترين افراد را جهت اجراي برنام هاي تدوين شده خود استخدام و مورد بهره برداري قرار دهد . ايده هاي خوبي را عموماً درسردارد ليكن ممكن است مهارتهاي فني واداكي لازم جهت پيشبرد اين برنامه ها را نداشته باشد . او دائماً فعاليتهاي زيردستان خود را زير نظر مي گيرد تا وقتي بازده يكي از آنان آماده شد ديگران براي استفاده از آن آماده باشند . او تصميم گيرند خوبي است داراي تجارب و معلومات نسبتاً بالائي در زمينه روابط عمومي مي باشند همچنين علاقه ، عشق ، پشتكار او را در امر تصميم گيري هاي مهم ياري مي رساند

از شرايط نامطمئن و اهمه وهراسي ندارد و حتي در شرايط نامطمئن و توام با ريسك تمامي جوانب را براي حل مشكلات در نظر گرفته و نبابر تناسبشان آنها را طبقه بندي مي كند او پيوسته در پي جستجوي راه حل هاي جايگزين براي مسائل ومشكلات كاري خود مي باشد . درطول روز مسائل را اتخاذ و پيدا نمايد او شايد روزانه دهها تصميم را اتخاذ مي كند . اما كار و فعاليتهاي خود را هيچگاه بون برنامه شروع نمي كند وبراي كارهاي روزنانه وفعاليتهايي كه در يك محدودة مشخص مي بايد انجام دهد هميشه برنامه هايش را حتي اگر مدون و مكتوب نشده باشد را در ذهن خود خواهد داشت . او بايد در بسياري از موارد يك تاجر و بازرگان خوب اشد وسعي نمايد ايده طرح و الگوهاي خودرا ارزان نفروشد .به عنوان يك اصل در  روابط عمومي بايد خاطرنشان ساخت ايده وطرحهاي خود را هيچگاه ارزان نفروشيد زيرا هر چيز كه ارزان بدست آيد از نظر ديگران ممكن است بي ارزش تلقي گردد ومدير روابط عمومي كارآفرين نيز اين اصل را سرلوحه كار وفعاليت خود قرار خواهد داد سعي مي كند تا اگر ايده وعقيده اي را اظهار مي نمايد از قبل بستر و زمينه پذيرش آن را مهيا سازد و پي از ايجاد اشتياق در مخاطبين نظر اصلي و واقعي خود را عرضه نمايد . او سود آوري فروش ايده هاي خود را در پذيرش وميزان پذيرش و اجرا شدن نظرات خود مي داند . او بايد هميشه مواظب باشد توليداتش ، عقايد ، ايده ها و نظرات ارايه شده اش ظرفيت پديرش داشته باشد.

هرچه پذيرش عقايد و ايده هاي او بيشتر باشد بيشتر تشويق خواهد شد تا به كارآفريني بپردازد او همچنين لازم است داراي صفات و مشخصه هاي ذيل باشد .

1- اعتدال درميزان خطر و پذيرش خطر را ترجيح دهد و از ريسك پديري زياد پرهيزمي كند و جنبه اعتدال را حتماً مدنظر قرار دهد

2- مسئوليت اعمال خود را مي پذيرد و دنبال شهرت و قدرداني شخصي نيست اوبا انجام كاري كه موجب موفقيت اعمال وتصميم گيري گروه باشد ارضا مي شود

3- اعتاد به نقس دارد و براين باور است كه مي تواند انتظاراتي را كه از او وجود دارد برآورده نمايد به عبارت ديگر امكان موفقيت خود را بيش از آن چيزي ه هست درنظر مي گيرد .

4- به دنبال بازتاب عملكرد خوداست . بسياري از افراد از بازتاب عملكرد وحشت زده مي شوند زيرا بجاي موفقيت ممكن است باشكست مواجهه شوند . براي در امان بودن از چنين چيزهايي ، آنها مشاغلي را انتخاب مي كنند كه بتوانند قوانين و سنن تعريف شده اي را دنبال كنند و به همين خاطر كمتر مورد موافذ قرار مي گيرند و لي كارآفرين به دنبال بازتاب عملكرد خود – چه خوب و چه به مي باشد . بدون داشتن اين اطلاعات ادامه كار براي او خيلي مشكل است

5- به هدف و مشكلات خود بيش از مردم توجه دارد كارآفرين افراد را با توجه به مهارتها و قابليت هايشان در موفقيت موسسه ارزيابي مي كند و شخصيت و رابطه شحصي را ملاك قرار نمي دهد او حتي در تصميم گيري نيز هدف گرائي را به نمايش مي گذارد او اهداف و سودكاري را بررقابت و دشمن مقدم مي شمارد . او واقع بين بوده وسعي مي كند روابط دوستانه و امور تجاري را جدا از هم نگه دارد.

6- دستاورد گرا مي باشند . اين افراد داراي خصوصياتي هستند كه اكثر روانشناسان از آن تحت عنوان انگيزه اكتساب يا  nAch  با توفيق طلبي ياد مي كنند و عموماً خواهان انجام كارهائي هستند كه ديگران از انجام آن عاجز و ناتوان باشند هميشه به اهداف بلند مدت فكرمي كنند و تمام كارها و فعاليتهاي امروز خود را در راستاي نيل به آن اهداف سازمان دهي مي كنند از اهداف و كارهاي روشن وتكراري دوري مي گزينند و آن را مانع و سد راه خود تلقي مي كنند . سعي مي كنند از وقت خود خوب استفاده و بهره برداري مي كند .

پيامدهاي مثبت بهره گيري از كارآفريني در روابط عمومي

درصوتري كه مديران روابط عمومي و شاغلين دراين واحد حساس سازماني افرادي كارافرين باشند پيامدهاي مثبت وارزنده اي براي روباط عمومي سازمان ايجاد خواهد شد كه عمده ترين دستاوردهاي آن را مي توان در زمينه هاي ذيل مشاهد نمود .

1- برنامه ريزي

2- سازماندهي

3- هدايت ورهبري سازمان

4- كارگاه هاي مناسب نيروها

 5- هماهنگي امور وكارها

 6- نظام اطلاع رساني و اطلاع دهي

 7- كنترل و ارزيابي

8- كاهش ميزان تعارضات و نابه ساماني ها

9- افرايش بهره وري كارائي و اثر بخشي امور

10- كاهش ميزان دوباره كارها و سردرگمي ها

11- كاهش سستي و كم كاري

12- محيط جذاب كاري

13- ايجاد زمينه هاي رشد و توسعه فعاليت ها

14- افزايش قابليت و سازگاري با محيط

15- شناسائي بهتر نقاط قوت و ضعف سازمان

16- شناسايي فرصتها و بهره گيري از آنها در بحث پيشبرد سازمان

17- ايجاد انگيزه درديگران و به تحرك در آوردن ديگران

18- تامين رضايت جامعه ، مديران و دست اندركاران از فعاليتهاي روابط عمومي

19- تامين بهرت پيوند اربتاطي سازمان و جامعه

20- تحقق بهتر اصول اخلاقي حاكم در روابط عمومي

شايد بتوان اذعان داشت كار آفريني در روابط عمومي مي تواند زمينه هاي اشتغال ، پيشرفت و سازمان دهي كليه امور روابط عمومي را به همراه داشته باشد وباعث ايفاي بهتر نقش حلقه مفقوده ارتباطي روابط عمومي و جامعه گرد و محيطي را مهيا نمايد كه افراد فرصت رشد ، پيشرفت ، خلاقيت و نوآوري را براي سايرين مهيا سازد.

پرورش ميزان كارآفرين درروابط عمومي :

در ادامه فهرستي در اختيار شما قرار مي گيرد كه مي تواند كارآفريني شما را بيشتر نمايد . ليست ذيل اهم اين موارد رابيان مي دارد .

- اهدف خود را تعيين نمايند

- عادت كنيد كه هدف مشخصي داشته باشيد

- واقع بين باشيد

- متكي به خود باشيد

- اهدافي كه به نظرتان مهم و مي توانيد به بهترين شكل آن را اجرا كنيد را انتخاب نماييد .

- براي اهداف مثبت تمركز داشته باشيد

هرگاه اهداف خود را تعيين كرديد نكات ذيل را نيز مد نظر قرار دهيد .

- از اشتباههاي خود درس بگيريد

- زماني كه علت شكست خود را فهميديد روي زمان حال تمركز كنيد و براي گذشته افسوس نخوريد .

- اگر به رغم كوششهاي مداوم ، نتايج قابل تشويقي بدست نياورديد به آغاز كار بازگرديد واهداف خود را مورد مطالعه مجدد قرار دهيد

- اگر بهره وري نداريد تغييرات را قبول كنيد .

- اگر محيط اطراف را عامل عملكرد زيرا استاندارد خود مي دانيد محيط را عوض كنيد همچنين بايد به خود ايمان داشته باشيد و باور كنيد كه مي توانيد به اهداف خود برسيد

- خود را دقيق تر بشناسيد

- نقاط قوت و ضعف خود را پيدا نمايند .

- هزار چندي خود را مجدداً مورد بازبيني قرار دهيد .

- بطور واقع بينانه خصوصيات خود را بنگريد

- توانايي هاي خود را دست كم نگيريد وبرعكس

- نظرات خود را با نظرات ديگران مقايسه كنيد

- نقاط قوت خود را مشخص كرده و با انتخاب فعاليتها و اهدافي كه به سود شما باشند نقاط ضعف خو درا پنهان كنيد .

- از نظر جسماني مراقب خود باشيد تا در انتظار خوب ديده شويد

- از افكار خود دفاع كنيد

- از عقايد منفي كه چيزي از آنها نخواهيد آموخت اجتناب ورزيد .

- وقتي در كار ها پيشرفت خبي نداريد كمي مزاح به شما كمك خواهد كرد كه مسائل را بهتر درك كرده و راه حل آن را پيدا نمايد.

-  براي يادگيري و رشته هدف گيري كنيد .

- ار وقت خود خوب استفاده كنيد .

- كار و زمان را تجزيه وتحليل كنيد

- اولويتا را بشناسيد شما بايد بتوانيد كه چه كاري مي خواهيد انجام دهيد .

- كارها را طبق يك برنامه تنظيم شده روزانه انجام دهيد .

- كارهاي كه بايد انجام داده و روي آن تمركز كنيد .

- كارهارا يكي كي انجام داده وروي آن تمركز كنيد

- كارهائي كه بايد انجام گيرد را درسررسيد خود يادداشت كنيد .

- برنامه خود را حفظ كنيد

- وقت خود را تلف نكين دوسعي كنيد وفقه اي دركارتان پيش نيايد

- متكي برخود باشيد

-اول كارهاي مشكل را انجام دهيد زيرا توانايي شما در آغاز بالاثرات

- دوباره كارها را به حداقل برسانيد

- ميز كار خودر تميز و منظم نگه داريد .

- وقت خود را بيش از اندازه لازم در جلسات و ملاقاتها وبا دوستان هدر ندهيد

- چگونگي گذراندن وقت خودرا تحت نظر داشته باشيد

- در موقع كار آرامش داشته باشيد با سرعتي مناسب كاركنيد تا مجبور نباشيد با پرسشهاي ناگهاني انرژي ، كارخودرا انجام دهيد .

- خلاق باشيد

- يك برنده باشيد

- يك رهبر باشيد و رهبري رابياموزيد و مسؤليت گروه خود را براي انجام اهداف به عهده بگيريد .

- از دست اندركاران بياموزيد تا جائي كه مي توانيد در مورد كارآفريني ، كار و شروع كار ياد بگيرد .

- با كار افرينان همكاري كنيد

- كارآفريني را تجربه كنيد